KONTAKT      BLOG

Cz.3: Zmiana? Wyrównaj ścieżkę.

22 listopada 2017

Jak wprowadzać zmiany w stylu życia - część 3

 

Aby wprowadzać zmiany w stylu życia trzeba zmotywować naszego wewnętrznego SŁONIA do ruszenia z miejsca (czytaj więcej w cz.1) oraz wskazać kierunek JEŹDŹCOWI (czytaj więcej w cz.2). Dziś o trzecim i ostatnim, niezbędnym elemencie skutecznego wprowadzania zmian – WPŁYWIE OTOCZENIA.

Nie doceniamy roli, jaką nasze otoczenie (ścieżka) odgrywa w zmianie. Często coś, co wygląda jak problem tkwiący w człowieku, jest problemem tkwiącym w sytuacji. Każde nowe środowisko zmienia niepostrzeżenie nasze zachowania: np. jemy kolację z przyjaciółmi i zamawiamy deser, którego normalnie nie zjedlibyśmy; siedzimy w sali konferencyjnej ze współpracownikami i sięgamy po ciasteczka, których w innej sytuacji nie zjedlibyśmy, itp.

Otoczenie ulepszamy po to, aby dobre zachowania stały się trochę łatwiejsze, a złe – trochę trudniejsze. ☺

Wystarczy zmienić otoczenie, żeby ułatwić lub utrudnić zmianę sobie i innym. Wykazało to szereg eksperymentów, np. zmniejszenie talerzy powoduje, że jemy mniej. Uczestnicy pewnego eksperymentu, którzy otrzymali w kinie pop-corn w większych kubełkach zjedli go o 53% więcej niż osoby, które dostały pop-corn w mniejszych opakowaniach (wszystkie kubełki były tak duże, że nie można było zjeść ich całej zawartości). Zmniejszenie rozmiarów zastawy stołowej – spowoduje, że nałożymy i zjemy mniej, jedzenie przekąsek nie z pudełka, ale w porcji z talerzyka deserowego lub małej miseczki, wymiana kubka na kawę na mniejszy, itp. – to metody ulepszania otoczenia, które pozytywnie wpływają na nasze codzienne zachowania. Ludzie zwykle wybiorą najłatwiejszą lub najbliżej dostępną ścieżkę. Jeżeli ją zmienimy, inaczej ukształtujemy, zmieni się zachowanie.

Otoczenie niepostrzeżenie wpływa na nasze relacje z innymi. Ustawienie w polu widzenia ekranu komputera, komórki lub innego „rozpraszacza” spowoduje, że w czasie spotkań odruchowo będziemy przenosić na niego wzrok. To z kolei wywoła poczucie, że nie mamy czasu na rozmowę, nie słuchamy lub że sprawy innych nie są dla nas ważne. Wystarczy przearanżować pokój, zmienić miejsce siedzenia, zostawić telefon w szufladzie, aby nastąpiła wielka zmiana – lepsza komunikacja i pozytywny feedback współpracowników. Ciągle napływające e-maile i wiadomości przeszkadzają Ci w koncentracji i skupieniu się na ważnych zadaniach? Odłącz je. Wyłącz sygnał dźwiękowy, pocztę elektroniczną, komputer jeśli trzeba. Wyzwolisz się od pokusy reagowania od razu i w skupieniu zakończysz zadanie. Zyskasz poczucie satysfakcji, a przez 30, czy 60 minut świat się raczej nie zawali i poczeka na Twoją odpowiedź.

Sztuka w tym, aby ukształtować swoje otoczenie tak, aby wręcz uniemożliwić sobie szkodliwe, niewspierające nas zachowania. ☺

Jedną z form ułatwiania sobie życia w zgodzie z tym, jacy chcemy być jest wzmacnianie lub wygaszanie swoich nawyków. Nawyki – te dobre i te złe - to nasz automatyczny pilot behawioralny. Nasz styl życia składa się z szeregu drobnych, zautomatyzowanych zachowań. Ponieważ zasadniczo są one zakorzenione w otoczeniu, jego zmiana ułatwia zmianę nawyków lub wytworzenie nowych. Wielu palaczom łatwiej jest rzucić palenie na wakacjach, gdzie wszystko dookoła nie kojarzy im się z nałogiem i „przerwą na papierosa”.

Ale nie zawsze to jest możliwe. Innym dobrym sposobem jest wprowadzenie spustów działania - wskazówek uruchamiających nowe zachowanie. Badania naukowe (P. Gollwitzer i V. Brandstatter) wykazały, że spusty działania motywują szczególnie osoby, które już wiedzą, że powinny coś zrobić. Ich wartością jest to, że prowadzą do automatyzacji podjęcia decyzji, a przez to oszczędzają zasoby samokontroli naszego jeźdźca. Np. „jutro rano, gdy tylko podrzucę dzieci do szkoły, pojadę prosto na siłownię”, „po nalaniu kubka kawy, zawsze zadzwonię do jednego z kluczowych klientów”, „rano po włączeniu komputera poświęcę 45 minut na najważniejsze zadanie, które mam wykonać tego dnia”, „po sygnale dzwonka w telefonie zjem zdrową przekąskę (nawet, jak nie jestem głodna)”, itp… Podejmując decyzję o naszym zachowaniu z wyprzedzeniem („po tym, jak … to…”) przekazujemy kontrolę nad nim otoczeniu. A to chroni nasze nowe cele przed kuszącymi alternatywami, złymi nawykami albo zachowaniami konkurencyjnymi.

W niejednoznacznych sytuacjach wszyscy spoglądamy na innych, szukając wskazówek dotyczących zachowania. Presja grupy rzeczywiście działa, a zachowania są zaraźliwe. Dlatego dobre zmiany warto wspierać w domu i w firmie tworząc wspólne rytuały i nowe zachowania zespołowe, które staną się częścią naszych zwyczajów, kultury organizacyjnej. Zdrowy tryb życia świetnie się do tego nadaje – łatwo go promować przez konkretne zachowania i wspieranie zdrowych wyborów, a jednocześnie to autentyczny i szczery sposób okazania ludziom prawdziwej troski o nich i ich dobrostan.

Długa podróż zaczyna się od zrobienia pierwszego kroku. Jednak tak samo wygląda początek nieprzemyślanej przechadzki, która kończy się po kilku minutach. Pierwszy krok to dobry początek, ale nie gwarantuje długiej podróży......

Dopiero gdy połączymy działanie słonia i jeźdźca oraz ułatwimy im drogę tworząc sprzyjające otoczenie, mamy największe szanse by dojść do celu i wprowadzić trwałe zmiany.

 

Tekst: Aleksandra Leśniańska

wieloletnia Dyrektor HR, Certyfikowana Specjalistka Corporate Wellness, Trenerka wellbeing

 

Na Nowy Rok zrób pracownikom prezent - warsztaty "Port macierzysty - Port docelowy" dzięki którym dowiedzą się, jak skutecznie wprowadzać zmiany i zrealizować swoje postanowienia noworoczne ☺

 

Czytaj więcej:

Cz1: Zmiana? Czasem wystarczy obniżyć poprzeczkę.

Cz2: Zmiana? Wskaż kierunek jeźdźcowi.

Więcej o słoniu i jeźdźcu znajdziesz w książce „Pstryk. Jak zmieniać, żeby zmienić”, Chip & Dan Heath.

 

© 2015 Be Well | Created by wronski desing